Chuck Berry: ο άνθρωπος που έβαλε την κιθάρα να μιλήσει

 Έναν αιώνα μετά τη γέννησή του, η μουσική του παραμένει το θεμέλιο πάνω στο οποίο χτίστηκε το rock ’n’ roll.

Σαν σήμερα, στις 18 Οκτωβρίου 1926, γεννήθηκε στο Σεντ Λούις του Μιζούρι ο Charles Edward Anderson Berry — ο Chuck Berry.

Αν ζούσε, θα γινόταν 100 ετών. Πέθανε στις 18 Μαρτίου 2017, όμως το αποτύπωμά του συνεχίζει να ακούγεται κάθε φορά που μια ηλεκτρική κιθάρα ξεκινά ένα κοφτερό riff και μια ιστορία βρίσκει τον δρόμο της μέσα σε τρία λεπτά τραγουδιού.

Το 1955, ο Berry ηχογράφησε το «Maybellene» για την Chess Records. Το τραγούδι, με την ασταμάτητη κιθάρα του και την ιστορία μιας ερωτικής καταδίωξης πάνω σε αυτοκινητόδρομο, έγινε μεγάλη επιτυχία και άνοιξε μια νέα σελίδα στην αμερικανική popular μουσική. Ο Berry ένωσε στοιχεία από blues, rhythm and blues και country, δίνοντάς τους έναν ήχο άμεσο, νεανικό και γεμάτο κίνηση. Δεν ήταν απλώς ένας σπουδαίος κιθαρίστας· ήταν ένας δημιουργός που ήξερε να μετατρέπει την καθημερινότητα σε τραγούδι.

Στα χρόνια που ακολούθησαν έγραψε μια σειρά από κομμάτια που έγιναν διαχρονικά: «Roll Over Beethoven», «Rock and Roll Music», «Sweet Little Sixteen», «You Never Can Tell» και, φυσικά, «Johnny B. Goode». Με χιούμορ, ρυθμό και αφηγηματική ακρίβεια, τραγούδησε για εφήβους, αυτοκίνητα, σχολείο, έρωτες και την ίδια τη δύναμη της μουσικής. Οι στίχοι του έδωσαν στο rock ’n’ roll έναν κόσμο αναγνωρίσιμο: νεαρούς ήρωες που ονειρεύονται, διασκεδάζουν και διεκδικούν τη δική τους φωνή.

Το «Johnny B. Goode», που κυκλοφόρησε το 1958, συμπύκνωσε αυτό το όραμα σε ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα κιθαριστικά ανοίγματα στην ιστορία της μουσικής. Η ιστορία ενός αγοριού που παίζει κιθάρα και ονειρεύεται να γίνει διάσημο έγινε ύμνος για αμέτρητους μουσικούς. Η επιρροή του Berry πέρασε στις επόμενες γενιές κιθαριστών και συγκροτημάτων, από τους Beatles και τους Rolling Stones μέχρι τον Bruce Springsteen. Η κοφτή, ευκίνητη κιθάρα του και η αίσθηση ότι το τραγούδι «τρέχει» μπροστά έγιναν μέρος της γλώσσας του rock.

Και στη σκηνή, ο Berry ήξερε να μετατρέπει την παρουσία του σε θέαμα. Το χαρακτηριστικό του «duck walk» — η κίνηση με λυγισμένα γόνατα ενώ έπαιζε κιθάρα — έγινε ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα στιγμιότυπα του rock ’n’ roll. Το 1986 ήταν ανάμεσα στους πρώτους καλλιτέχνες που εντάχθηκαν στο Rock & Roll Hall of Fame, μια αναγνώριση της καθοριστικής συμβολής του στη διαμόρφωση του είδους. Το 1972 γνώρισε και τη μεγαλύτερη εμπορική επιτυχία της καριέρας του με το «My Ding-A-Ling», που έφτασε στην κορυφή των αμερικανικών charts.

Έναν αιώνα μετά τη γέννησή του, ο Chuck Berry δεν ανήκει μόνο στα αρχεία και στις λίστες με τα σπουδαιότερα τραγούδια. Ακούγεται ζωντανός στα πρώτα ακόρντα μιας μπάντας, στο χαμόγελο ενός κιθαρίστα που ανακαλύπτει ένα παλιό riff, σε κάθε rock ’n’ roll ρυθμό που σε κάνει να θέλεις να σηκωθείς από την καρέκλα. Ο Berry έδωσε στο είδος τον ήχο, τον χαρακτήρα και έναν ήρωα που ήθελε να ακουστεί. Και αυτό το ταξίδι συνεχίζεται.